Smart Fortwo occasion kopen:
waarop letten

Sterke en zwakke punten

In de stad is de Fortwo moeilijk te verslaan. Hij is wendbaar, overzichtelijk omdat elke hoek binnen handbereik zit, en zuinig. De elektrische EQ past nog beter bij het karakter van de auto, omdat hij stil en soepel wegtrekt. In het TÜV-rapport doen de tweede en de derde generatie het beter dan gemiddeld, en roest komt weinig voor.

Buiten de stad houdt het op. Door de korte wielbasis is hij stug en onrustig geveerd, bij de tweede generatie zelfs hard, en de besturing geeft weinig gevoel. De robotbak van de oudere generaties maakt elke inhaalactie traag. De kofferbak is klein, het onderhoud is door de motor onder de vloer lastig, en de EQ haalt zelden meer dan 130 kilometer. Koop hem als tweede auto of als je vrijwel alleen in en rond de stad rijdt.

• Sterk: parkeert overal, draait bijna op zijn plek, zuinig, weinig roest, elektrische EQ ideaal voor de stad.
• Zwak: twee zitplaatsen, stug geveerd, trage robotbak tot 2014, kleine actieradius van de EQ, geen snelladen.

Beste bouwjaren en de facelift

Fortwo EQ (453, 2017 tot 2024): de aanrader voor de stad

De elektrische Fortwo kwam in 2017 als electric drive en heet vanaf 2018 EQ fortwo. Hij heeft dezelfde carrosserie als de benziner van de derde generatie, met een elektromotor van 60 kW (82 pk) achterin en een accu van 17,6 kWh bruto, 16,7 kWh netto. Ongeveer een op de vijf Fortwo's in het aanbod is een EQ, meestal met weinig kilometers. Eind 2019 kreeg hij een nieuwe voorkant. De productie stopte in maart 2024 zonder opvolger.

Fortwo 453 benzine (2014 tot 2019): de beste benziner

De derde generatie werd samen met Renault ontwikkeld en deelt zijn techniek met de Renault Twingo van die jaren. Hij is net zo kort als zijn voorganger maar ongeveer tien centimeter breder. De vering is langer en comfortabeler dan bij de 451, al blijft hij stug. Een zijwindassistent is standaard. Belangrijker nog: er is eindelijk een gewone vijfbak, met als optie een automaat met dubbele koppeling, de twinamic. Bestellen kon tot maart 2019. De cabrio kwam in 2016 en is vaak geïmporteerd, bij de 453 cabrio zelfs zeven op de tien.

Fortwo 451 (2007 tot 2014): goedkoop, maar met robotbak

Bijna twee op de drie Fortwo's die te koop staan zijn een 451, vaak met rond de 130.000 kilometer op de teller. Hij heeft een Mitsubishi-driecilinder van 1.0 liter en altijd een gerobotiseerde vijfbak. Rijden gaat traag en hortend, en de vering is hard. In 2010 kreeg hij een nieuw dashboard en optioneel boemerangvormige dagrijverlichting, in 2012 een nieuwe voorbumper met grotere grille en rechte ledverlichting. Technisch veranderde er weinig.

Fortwo 451 cabrio (2007 tot 2014): leuk, met eigen zorgen

De cabrio heeft een elektrisch stoffen dak dat helemaal naar achteren schuift, en losse dakbeugels die je uitneemt. Onder de afdichtingen van die beugels kan corrosie ontstaan. Ruim zes op de tien zijn geïmporteerd. Controleer of het dak volledig open en dicht gaat en of het binnen droog is.

Fortwo 450 (1998 tot 2007): alleen voor liefhebbers

De eerste Smart heeft een driecilinder met turbo van 0.6 liter en vanaf 2003 van 0.7 liter, plus een 0.8 cdi-diesel. De zesbak is ook hier gerobotiseerd. Hij staat nauwelijks nog te koop. Reken op olielekkage, versleten schakelmechaniek en een verouderd elektrisch systeem.

Welke uitvoering en motor kiezen

Elektrisch, 60 kW (EQ, 2017 tot 2024)

De elektromotor komt van Renault en trekt soepel op. Bij 130 kilometer per uur wordt hij begrensd. De accu met NMC-cellen van LG heeft vloeistofkoeling en -verwarming. Op papier haalt hij rond 130 tot 160 kilometer, in de praktijk zomers ongeveer 100 tot 130 en in de winter duidelijk minder. Er is geen snellaadaansluiting: hij laadt alleen aan de laadpaal of wallbox. Standaard gaat dat met een lader van 4,6 kW, wat aan een wallbox ongeveer 3,5 uur duurt. Vanaf mei 2018 was een lader van 22 kW op drie fasen leverbaar, waarmee hij in ongeveer 45 minuten van laag naar 80 procent gaat. Die lader kun je niet achteraf inbouwen, dus vraag ernaar als je vaak aan openbare palen laadt. De accugarantie is 8 jaar of 100.000 kilometer en is voor de oudste exemplaren dus bijna of helemaal verlopen.

1.0 SCe zonder turbo, 61 en 71 pk (453, 2014 tot 2019)

Dit is de Renault-driecilinder, dezelfde als in de Twingo van die jaren, met een distributieketting. Vrijwel alle benzine-453's in het aanbod hebben deze motor, meestal de 71 pk. In de stad voldoet hij prima, daarbuiten is hij bescheiden. De versie van 61 pk (2015 tot 2017) had geen start-stopsysteem en is merkbaar trager. Structurele motorproblemen zijn niet bekend.

0.9 turbo, 90 en 109 pk (453, 2014 tot 2019)

De turbomotor van 90 pk is duidelijk vlotter en de betere keuze als je ook buiten de stad rijdt. Hij heeft eveneens een ketting. De Brabus-versie van 109 pk (2016 tot 2018) is snel voor zijn formaat, heeft altijd de twinamic en rijdt op Super Plus. Beide zie je in Nederland weinig.

1.0 Mitsubishi, 61 en 71 pk (451, 2007 tot 2014)

De driecilinder zonder turbo is taai en heeft een distributieketting. Vanaf 2007 (71 pk) en 2008 (61 pk) zit er het mhd-systeem op, een start-stopsysteem met een startergenerator die via een multiriem wordt aangedreven. Die riem drijft ook de waterpomp aan. Knapt hij, dan laadt de accu niet meer en raakt de motor binnen enkele minuten oververhit. Een tjilpend, toerenafhankelijk geluid is het signaal om hem te vervangen. Bij hogere kilometerstanden kan de geleiding van de kettingspanner slijten. Andere bekende punten zijn defecte bobines en olielekkage.

1.0 turbo en Brabus, 84 tot 102 pk (451, 2007 tot 2014)

De turboversie van 84 pk en de Brabus met 98, na 2010 102 pk, zijn vlotter maar zeldzaam. Let hier op de turbo en de leidingen van de inlaatlucht, en op de onderhoudshistorie: deze auto's zijn vaak stevig gereden.

0.8 cdi diesel (450 en 451, 2000 tot 2014)

Heel zuinig maar traag, en in het aanbod nauwelijks te vinden. Voor stadsritjes heeft een diesel geen voordeel.

Welke motor kiezen? Snel overzicht

Uitrustingsniveaus

De uitvoeringen heten bij alle generaties ongeveer hetzelfde. Pure is de kaalste versie, pulse zit daartussen en passion is de rijker uitgeruste versie die het meest verkocht is. Bij de 451 (2007 tot 2014) zie je ze vaak als mhd pure en mhd passion, naar het start-stopsysteem. In het aanbod is ongeveer de helft van de herkende 451's een pure en de rest vrijwel allemaal een passion.

Bij de 453 (2014 tot 2024) kwam daar onder meer prime bij, met leer en een glazen dak. Passion heeft climate control. Veel 453's zijn uitgebreid met optiepakketten, bijvoorbeeld met parkeersensoren of een groter scherm. Kijk dus naar wat er werkelijk op de auto zit, niet alleen naar de naam.

Bij de EQ let je vooral op de lader. Een EQ met de lader van 22 kW is in de praktijk veel handiger dan een met alleen de standaardlader, en dat is belangrijker dan leer of een glazen dak. Gelimiteerde modellen en Brabus-versies zijn vaak goed uitgerust, maar een meerprijs is alleen voor een liefhebber zinvol.

Veelvoorkomende problemen en aandachtspunten

• Koppelingsactuator en koppeling (450 en 451, 1998 tot 2014). Het motortje dat de koppeling bedient kan het begeven, vaak vanaf ongeveer 100.000 kilometer. De bak schakelt dan schokkerig of helemaal niet meer. Na reparatie moet hij opnieuw worden ingeleerd.
• Multiriem van het mhd-systeem (451, 2007 tot 2014). De riem drijft ook de waterpomp aan. Breekt hij, dan raakt de motor snel oververhit. Tjilpend geluid dat meegaat met het toerental is het signaal.
• Kachelkraan, terugroepactie (451 benzine, 2007 tot 2014). Bij benzineversies kon door kortsluiting in de elektronische kachelkraan kon brand ontstaan. De fabrikant riep in 2014 wereldwijd ruim 220.000 auto's terug (RDW-melding MGP140181). Controleer op kenteken of het is uitgevoerd.
• Twinamic-automaat (453, 2014 tot 2019). Slijtage of vastlopen van de motortjes die de koppelingen bedienen, met wegvallende versnellingen of geratel. In 2015 liepen ook terugroepacties voor software en de parkeervergrendeling.
• Handrem en onderhoudsklep, terugroepacties (453, 2014 tot 2024). De stelmoer van de handremkabel kon losraken (MGP170564) en de klep voorin kon bij hoge snelheid en harde wind losschieten (MGP160151).
• 12 volt-accu (EQ, 2017 tot 2024). Staat een EQ een paar weken stil, dan kan de kleine accu leeglopen, wat weer storingen in het hoogspanningssysteem kan geven. Laat bij twijfel ook de toestand van de grote accu uitlezen.
• Wielophanging en uitlaat (451, 2007 tot 2014, en 453, 2014 tot 2024). In het TÜV-rapport valt de 453 op met uitgeslagen koppelstangen, de 451 met remleidingen. Lekkende uitlaten en olielekkage bij oudere exemplaren komen bij beide voor, en bij de 451 van voor de facelift van 2010 zijn katalysator en einddemper één geheel.
• Kleine ergernissen (451, 2007 tot 2014). Een achterklepslot dat vastloopt, deuren die van binnen niet opengaan en een onbetrouwbare brandstofmeter.

Handbak of automaat

Tot 2014 had elke Fortwo een gerobotiseerde handbak: een gewone versnellingsbak met één droge koppeling, die een elektromotortje, de koppelingsactuator, voor je bedient. In de 450 (1998 tot 2007) met zes versnellingen, in de 451 (2007 tot 2014) met vijf. Je kunt hem automatisch laten schakelen of zelf met de pook. Hij schakelt traag, waarbij de auto bij elke schakelbeweging even inhoudt en naar voren knikt. Dat hoort erbij. Maar als hij bij het wegrijden schokt, slipt, blijft hangen in een versnelling of een versnelling weigert, is de actuator of de koppeling versleten. Na vervanging van koppeling of actuator moet een garage de bak opnieuw laten inleren met diagnoseapparatuur.

In de benzine-453 (2014 tot 2019) is een gewone vijfbak standaard. Vrijwel alle benzine-453's in het aanbod hebben die handbak, en dat is ook de keuze die we aanraden: eenvoudig en zonder bekende problemen. De optionele twinamic is een zestraps automaat met twee droge koppelingen van Getrag, dezelfde als de EDC in de Renault Twingo en de Powershift bij Ford. Hij schakelt veel vlotter dan de oude robotbak. Zwakke plek zijn de motortjes die de koppelingen bedienen: dan vallen de even of oneven versnellingen weg of hoor je geratel. Rijd op de proefrit rustig op, trek ook een keer vol op en kijk of alle zes versnellingen soepel komen.

Alternatieven

Wie vier stoelen wil, kijkt naar de Renault Twingo (2014 tot 2024), technisch een broer van de 453 met vier deuren maar een grotere draaicirkel, of de Smart Forfour. Een Volkswagen up!, Toyota Aygo of Kia Picanto is ruimer, rustiger op de snelweg en tweedehands voor hetzelfde geld te koop, maar parkeert lang niet zo makkelijk. Zoek je een kleine elektrische auto, dan is de Volkswagen e-up! de logische tegenhanger: vier zitplaatsen, snelladen en meer actieradius, maar ook duurder. De Fiat 500 is het alternatief voor wie vooral een leuk stadsautootje zoekt.

Wat valt op bij de Smart Fortwo? Afwijkende APK-gebreken

Bij even oude Smart Fortwo occasions zie je een paar APK-gebreken vaker terugkomen dan gemiddeld.

• Schijf-, trommelrem loopt niet vrij Bij de Smart Fortwo is dit 3,9% van alle APK-gebreken, tegen 1,7% verwacht bij occasions van hetzelfde bouwjaar en dezelfde brandstof — ongeveer 2,3× zo vaakEen rem die niet vrij loopt blijft licht aanlopen tegen de schijf of trommel. Dat zorgt voor meer slijtage, hoger verbruik en soms een warme wielnaaf. Bij auto's die veel stilstaan of weinig kilometers maken kunnen remdelen vastzitten door roest. Controleer of de auto vrij uitrolt en of de remmen na een ritje niet ongelijk warm aanvoelen. Reken op €150 tot €400 per as. Meestal een vastgelopen klauw of geleidepen.
• Stofhoes fuseekogel beschadigd en dicht niet af Bij de Smart Fortwo is dit 3,0% van alle APK-gebreken, tegen 1,2% verwacht bij occasions van hetzelfde bouwjaar en dezelfde brandstof — ongeveer 2,5× zo vaakDe fuseekogel is een scharnierpunt in de wielophanging. Een rubberen hoesje (de stofhoes) houdt het vet erin en vuil eruit. Is dat hoesje gescheurd, dan komt er water en zand bij en slijt de kogel snel. Bij de lichte Fortwo met veel stadsritjes komt dit vaker voor. Laat het bij twijfel nakijken; vervangen is meestal niet duur als je er op tijd bij bent. Reken op €80 tot €180 per stuk.
• Motorsteunrubber doorgescheurd/vulkanisatie geheel los Bij de Smart Fortwo is dit 0,8% van alle APK-gebreken, tegen minder dan 0,1% verwacht bij occasions van hetzelfde bouwjaar en dezelfde brandstof — ongeveer 9,4× zo vaakDe motorsteunen dempen de trillingen van de motor. Is het rubber gescheurd, dan voel je trillingen in het stuur en een schok bij optrekken of schakelen. Let daarop bij de proefrit. Reken op €150 tot €400 per stuk.

Bron: onze analyse van APK-keuringen, vergeleken met occasions van vergelijkbare leeftijd (bouwjaar 2007 tot 2020) en gecorrigeerd voor brandstofsoort, zodat we het model meten en niet de brandstofmix. De percentages zijn aandelen van alle geconstateerde gebreken. Maandelijks ververst.
De reparatiebedragen zijn redactionele richtprijzen voor een onafhankelijke garage inclusief btw — geen meting uit onze data: wat een reparatie werkelijk heeft gekost, registreert de RDW niet.

De Smart Fortwo in betrouwbaarheidscijfers

Uit ons aanbod van de bouwjaren 2007 tot 2020 (occasions van vergelijkbare leeftijd, maandelijks ververst):

• Aanbod: 706 occasions, bouwjaren 2007 tot 2020.
• Gemiddeld ongeveer 108.103 km en 4,4 eigenaren.
• 30% is geïmporteerd: controleer bij import de historie en garantie-overdracht extra.
• 6% heeft een openstaande terugroepactie en gemiddeld 1,5 gebreken bij de laatste APK.
• Circa 2,7% kreeg een ‘onlogisch’ tellerstandoordeel van de RDW: een signaal dat de teller mogelijk niet klopt.

Checklist bij de bezichtiging

• Rijd een 451 (2007 tot 2014) een paar keer weg vanuit stilstand, ook op een helling en achteruit. Schokken, slippen of een versnelling die niet komt wijst op actuator of koppeling.
• Luister met draaiende motor bij een 451 naar tjilpen van de multiriem en vraag wanneer die voor het laatst is vervangen.
• Start een benziner met koude motor en luister de eerste seconden naar geratel van de ketting.
• Controleer op kenteken bij de RDW of de terugroepacties zijn uitgevoerd, vooral de kachelkraan bij de 451 en de handrem bij de 453.
• Rijd bij een 453 met twinamic alle zes versnellingen door, ook onder vol gas.
• Kijk bij een EQ in het laadmenu of in de papieren of hij de lader van 22 kW heeft, en laad op de proefrit even aan een paal.
• Vraag bij een EQ om een uitdraai van de accutoestand en de resterende garantie.
• Open en sluit bij een cabrio het dak volledig, kijk onder de afdichtingen van de dakbeugels en voel of vloer en stoelen droog zijn.
• Test het achterklepslot en de deurgrepen van binnen en van buiten.
• Controleer de APK-historie, openstaande terugroepacties en het tellerstandoordeel bij de RDW. Vroemie doet dit automatisch voor elke Smart Fortwo die we vinden.

Veelgestelde vragen

Ander Smart-aankoopadvies

• Smart Forfour occasion kopen